‌‌ ಏಕಾದಶಿ / Ekadasi--Fasting

 

ಏಕಾದಶಿ / ‌ Ekadasi -- Fasting

 

                               Ekadasi 

 

ಏಕಾದಶಿ ಎಂದರೇನು?

ಏಕಾದಶಿ ಚಂದ್ರನ ಚಲನೆಯ ಶುಕ್ಲ ಪಕ್ಷದ ‌ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣ ಪಕ್ಷದ ಹನ್ನೊಂದನೇ ದಿನ. ಭಗವಾನ್ ಹರಿಯ ದಿನವೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ ಇದನ್ನು ಉಪವಾಸಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಅತ್ಯಂತ ಶುಭ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 

ಪ್ರತಿ ಮಾಸದಲ್ಲಿ 2 / ಎರಡು ಏಕಾದಶಿಗಳು ಬರುತ್ತವೆ. ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 24 ಏಕಾದಶಿಗಳು . ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಒಂದು ಭಿನ್ನ , ಅವುಗಳ ತತ್ವಾಭಿಮಾನಿ ದೇವತೆಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆ . ಹಾಗೆಯೇ ಒಂದೊಂದರ ಫಲಗಳೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ. 

ಏಕಾದಶಿ ವ್ರತವನ್ನು ಯಾರು ಆಚರಿಸಬೇಕು ? 

ಏಕಾದಶಿಯನ್ನು ಮಕ್ಕಳು, ಮಹಿಳೆಯರು ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲಾ ವರ್ಗದ ಜನರು ಆಚರಿಸಬೇಕು. ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಎಂಟನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದ ಎಂಭತ್ತು ವರ್ಷದವರೆಗೆ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಏಕಾದಶಿ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡಬೇಕು.

ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ನಿಷೇಧಿಸಲಾದ ಆಹಾರಗಳು ಯಾವುವು ? 

ಏಕಾದಶಿಯಂದು ಅಕ್ಕಿ, ಗೋಧಿ, ರಾಗಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಜೋಳ, ರವೆ, ಅವಲಕ್ಕಿ, ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯಗಳು, ಧಾನ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಬೀನ್ಸ್ (ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯಗಳು) ತಿನ್ನಲೇಬಾರದು.

ಮಸಾಲೆಗಳನ್ನು ಅಡುಗೆಗೆ ಬಳಸಬಹುದಾದರೂ, ಸಾಸಿವೆ, ಎಳ್ಳು ಬೀಜಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬೇಕು.

ನೀವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪುಡಿ ಮಾಡಿದ ಅಫೊಫೈಟಿಡಾ (ಹಿಂಗ್) ಅನ್ನು ನೀವು ಬಳಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಧಾನ್ಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಸಬಹುದಾದ ಯಾವುದೇ ಅಡುಗೆ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಬಳಸದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಿ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ನೀವು ಪ್ಯೂರಿಸ್ ಫ್ರೈ ಮಾಡಲು ಬಳಸಿದ ತುಪ್ಪ ಮತ್ತು ಚಪಾತಿ ಹಿಟ್ಟಿನಿಂದ ಧೂಳಿನಿಂದ ಕೈಯಿಂದ ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದ ಮಸಾಲೆಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿ.

ಮೇಲಿನ ನಿಷೇಧಿತ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವಿಷ್ಣು-ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಸಹ ನೀವು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅಂತಹ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಮರುದಿನ ಗೌರವಿಸಲು ಇಡಬಹುದು.

 

                                                             Lord Vishnu

 
 

ಏಕಾದಶಿಯನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳು

ಈ ಕೆಳಗಿನಂತೆ ಏಕಾದಶಿಯನ್ನು ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಒಬ್ಬರ ವಯಸ್ಸು, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬರ ಜೀವನಶೈಲಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವಾರು ಇತರ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಟ್ಟದ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬಹುದು.

1 ನಿರ್ಜಲ ಉಪವಾಸ - ನೀರಿಲ್ಲದೆ ಉಪವಾಸ ಮಾಡುವುದು.

2. ಸಜಲ - ನೀವು ನಿರ್ಜಲ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಆಚರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ, ನೀವು ಕೇವಲ ನೀರನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

3. ಸಫಲ : ನಿಮಗೆ ಸಜಲ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ, ನೀವು ಸ್ವಲ್ಪ ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ಹಾಲನ್ನು ಸಹ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

4. ಮುಂದಿನ ಆಯ್ಕೆಯು ನೀವು ಧಾನ್ಯೇತರ ಆಹಾರಗಳಾದ ತರಕಾರಿಗಳು (ಈರುಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ), ಬೇರುಗಳು, ಬೀಜಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಕಡಲೆ ಬೀಜ ಅಂದರೆ ನೆಲಕಡಲೆ, ಗೆಣಸು, ಮರ ಗೆಣಸು, ಸಬಕ್ಕಿ( ಸಾಬುದಾನ) ಆಲೂಗಡ್ಡೆ ಮತ್ತು ಇತರ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಬೇಯಿಸಿ ಉಪವಾಸದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆ ಮಾತ್ರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. (ಬೀನ್ಸ್ ಅವರೆಕಾಳು, ಹಲಸಂದೆ ಮುಂತಾದುವನ್ನು ತಿನ್ನಬಾರಾದು)

5. ಕೊನೆಯ ಆಯ್ಕೆಯು ಮೇಲಿನ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿತ ದಿನದಂತೆ ಮೂರು ಬಾರಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು.

ಏಕಾದಶಿ ವ್ರತವನ್ನು ನಾವು ಹೇಗೆ ಆಚರಿಸುತ್ತೇವೆ ?

ನಾವು ಏಕಾದಶಿ ಸೂರ್ಯೋದಯದಿಂದ ದ್ವಾದಶಿ ಸೂರ್ಯೋದಯದವರೆಗೆ ಏಕಾದಶಿ ವ್ರತವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತೇವೆ.

ಏಕಾದಶಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ನಿಮ್ಮ ಸಮಯವನ್ನು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ -

೧. ವಿಷ್ಣು ಸಹಸ್ರನಾಮ , ಹರೇ ಕೃಷ್ಣ ಮಹಾ-ಮಂತ್ರವನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಬಾರಿ ಜಪಿಸುವುದು.

೨. ಭಗವದ್ಗೀತೆ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮದ್-ಭಾಗವತದಂತಹ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಓದುವುದು.

೩. ವಿಷ್ಣು ಅಥವಾ ವಿಷ್ಣು ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದು.

ಏಕಾದಶಿಯ ಉದ್ದೇಶ ಮತ್ತು ಪ್ರಯೋಜನಗಳು

 

ಏಕಾದಶಿಯಂತಹ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಉಪವಾಸ ಮಾಡುವುದು ದೇಹದೊಳಗಿನ ಕೊಬ್ಬನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿರುತ್ತದೆ, ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಹೆಚ್ಚು ನಿದ್ರೆ, ನಿಷ್ಕ್ರಿಯತೆ ಮತ್ತು ಸೋಮಾರಿತನವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.

ಏಕಾದಶಿಯಂದು, ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯವನ್ನು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ, ಒಬ್ಬರು ಬಾಹ್ಯ ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ಶುದ್ಧತೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಹುದು.

ಏಕಾದಶಿಯ ಉಪವಾಸದ ನಿಜವಾದ ಉದ್ದೇಶವೆಂದರೆ ಭಗವಂತನ ಬಗ್ಗೆ ಒಬ್ಬರ ನಂಬಿಕೆ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು. ಏಕಾದಶಿಯ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ಮೂಲಕ, ನಾವು ದೈಹಿಕ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು ಮತ್ತು ಹರೇ ಕೃಷ್ಣ ಮಂತ್ರವನ್ನುಪಠಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಅದೇ ರೀತಿಯ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಭಗವಂತನ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಸಮಯವನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

ಏಕಾದಶಿ ವ್ರತವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದು ಸರ್ವೋತ್ತಮ ಭಗವಂತನನ್ಬು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಆಚರಿಸುವುದರಿಂದ ಕೃಷ್ಣ ಪ್ರಜ್ಞೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಗತಿ ಸಾಧಿಸುತ್ತದೆ.

ಏಕಾದಶಿ ದಿನದಂದು ಉಪವಾಸವನ್ನು ಆಚರಿಸುವವನು ಪಾಪಕಾರ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪ್ರಗತಿಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಬ್ರಹ್ಮ-ವೈವರ್ತ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.

ಪದ್ಮ ಪುರಾಣವು ಒಬ್ಬನು ಏಕಾದಶಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲೇಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಒಬ್ಬರು ಗೊತ್ತಿಲ್ಲದೇ ಏಕಾದಶಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅವನ ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳು ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅವನು ವೈಕುಂಠದ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾದ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ಗುರಿಯನ್ನು ಬಹಳ ಸುಲಭವಾಗಿ ಸಾಧಿಸುತ್ತಾನೆ‌ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.

 

                                                                     Pic -1

 

 ಏಕಾದಶಿ ವ್ರತವನ್ನು ಮುರಿಯುವುದು :

ಮರುದಿನ ದ್ವಾದಶಿಯಂದು ಸೂರ್ಯೋದಯದ ನಂತರ ಏಕಾದಶಿ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಮುರಿಯಬೇಕು.

ಅನ್ನ ಹಾಗೂ ದವಸ ಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಅದನ್ನು ಮುರಿಯಬೇಕು.

ಉಪವಾಸಕ್ಕೆ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾರಣ ಬಹಳಷ್ಟು ಇವೆ. ಮಾನವ ದೇಹದ ಮೇಲೆ ಉಪವಾಸದ ಜೈವಿಕ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಸಂಶೋಧಕರು ಕಂಡುಹಿಡಿದಿದ್ದಾರೆ. ಬಹಳಷ್ಟು ಜನರಿಗೆ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ.

ಏಕಾದಶಿ ದಿನದಂದು ಉಪವಾಸ ಮಾಡುವುದು ಯಾವುದೇ ಪವಿತ್ರ ಯಾತ್ರಾ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದಕ್ಕೆ ಸಮ. ಈ ಉಪವಾಸದ ಮಾಡುವುದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಅಶ್ವಮೇಧ ಯಜ್ಞ ಕ್ಕೆ ಸಮವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಮಾನಸಿಕ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಬಯಸುವವರಿಗೆ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ 2 ಏಕಾದಶಿ ಆಚರಿಸುವುದು ಅವಶ್ಯವಾಗಿದೆ. ನಿಮ್ಮ ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ದೇಹ, ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಆತ್ಮವನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಲು ನೀವು ಬಯಸಿದರೆ, ಈ ಏಕಾದಶಿ ಉಪವಾಸ ನೀವು ಮಾಡಬೇಕು.

ಏಕಾದಶಿ ಉಪವಾಸವು ನಿಮ್ಮ ಆತ್ಮವನ್ನು ಶುದ್ಧೀಕರಿಸುವುದಲ್ಲದೆ ನಿಮ್ಮ ದೇಹವನ್ನು ನಿರ್ವಿಷಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದೇಹದ ಚಯಾಪಚಯವನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಷ್ಣುವಿನ ಆರಾಧಕರಿಗೆ ಏಕಾದಶಿ ಉಪವಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ. ಅಂತಿಮ ಮೋಕ್ಷ, ಸಮೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಉನ್ನತಿ ಏಕಾದಶಿಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಾಗಿವೆ.

 

ಏಕಾದಶಿವ್ರತ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ದೇಹದ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

“ಶರೀರಮಾಧ್ಯಂ ಖಲು ಧರ್ಮಸಾಧನಂ”, ಧರ್ಮ ಸಂಪಾದನೆಗೆ, ಸ್ವಸ್ಥ್ಯ ಶರೀರ ಅತ್ಯಗತ್ಯ.

ಎಲ್ಲ ಯಜ್ಞ ಯಾಗಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಏಕಾದಶೀಯ ಮಹಿಮೆ ಹಿರಿದಾಗಿದೆ –

ಅಶ್ವಮೇಧಸಹಸ್ರಾಣಿ ವಾಜಪೇಯಶತಾನಿ ಚ |

ಏಕಾದಶ್ಯುಪವಾಸಸ್ಯ ಕಲಾಂ ನಾರ್ಹಂತಿ ಷೋಡಶೀಮ್ || 

(ಪದ್ಮ ಪುರಾಣ ಉತ್ತರಖಂಡ ೨೩೪-೦೭)

ಸಾವಿರಾರು ಅಶ್ವಮೇಧ, ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ವಾಜಪೇಯಿ ಯಜ್ಞಗಳಾಗಲಿ ಏಕಾದಶೀ ಉಪವಾಸದ ಹದಿನಾರನೇಯ ಒಂದಂಶದಷ್ಟೂ ಸಮ ಆಗಲಾರವು.

 

                                                             Pic - 2

ಏಕಾದಶೀಯಂದು ಆಹಾರ ನಿಷೇಧಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಏನು? ಬೃಹನ್ನಾರದೀಯ ಪುರಾಣ ಈ ಕುರಿತು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದೆ –

ಪೃಥಿವ್ಯಾಂ ಯಾನಿ ಪಾಪಾನಿ ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾದಿಕಾನಿ ಚ |

ಅನ್ನಮಾಶ್ರಿತ್ಯ ತಿಷ್ಠಂತಿ ಸಂಪ್ರಾಪ್ತೇ ಹರಿವಾಸರೇ ||

ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾ ಮೊದಲಾದ ಯಾವ ಯಾವ ಮಹಾಪಾಪಗಳು ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಇವೆಯೋ ಅವೆಲ್ಲವು ಏಕಾದಶಿ ತಿಥಿಯಂದು ಅನ್ನವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.

ಆದ್ದರಿಂದ ಏಕಾದಶಿಯಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಸ್ವೀಕಾರ ಮಹಾಪಾಪಕಾರಕ, ನರಕಕ್ಕೆ ಗತಿಯೆಂದು ಅನೇಕ ಪ್ರಮಾಣಗಳು ಸಾರಿರುತ್ತವೆ. ಕಾರಣ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಏಕಾದಶೀ ಉಪವಾಸವನ್ನು ಅವಶ್ಯವಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಆದೇಶ.

ಹರಿದಿನದಲಿ ಉಂಡ ನರರಿಗೆ ಘೋರ

ನರಕ ತಪ್ಪದು ಎಂದು ಶ್ರುತಿಯು ಸಾರುತಲಿದೆ ||

ಎಂಬ ಪುರಂದರದಾಸರ ಒಂದು ಕೀರ್ತನೆ ಏಕಾದಶಿಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಸುಂದರವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸುತ್ತದೆ.

ಎಲ್ಲ ವಿಧವಾದ ಗ್ರಹಬಾಧೆ, ನವಗ್ರಹ ದೋಷ, ಸಾಡೇಸಾತೀ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಶಮನಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಏಕಾದಶೀ ವೃತ ಶೀಘ್ರ ಫಲಪ್ರದ. ತಪ್ಪದೇ ಏಕಾದಶೀ ಆಚರಣೆಯಿಂದ ಗ್ರಹದೋಷ ನಿವಾರಣೆಯಾಗಿರುವುದು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಅನುಭವಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವ ಸಂಗತಿ. ಈ ಕುರಿತು ಪದ್ಮ ಪುರಾಣ ವಚನ ಹೀಗೆ ಇದೆ –

ಏಕಾದಶೀಸಮಂ ಕಿಂಚಿತ್ ಪಾಪತ್ರಾಣಂ ನ ವಿದ್ಯತೇ |

ವ್ಯಾಜೇನಾಪಿ ಕೃತಾ ರಾಜನ್ ನ ದರ್ಶಯತಿ ಭಾಸ್ಕರಿಮ್ ||

ಏಕಾದಶಿಗೆ ಸಮನಾದ ಮತ್ತು ಪಾಪಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುವ ವೃತ ಬೇರೊಂದಿಲ್ಲ. ಯಾವುದೇ ನೆಪದಿಂದಾದರೂ ಸರಿ ಈ ವೃತವನ್ನಾಚರಿಸಿ.

|| ಕೃಷ್ಣಾರ್ಪಣಾಮಸ್ತು ||

--------------- Hari Om --------------

 
 

 

 

 

ಮಕರಸಂಕ್ರಾಂತಿ -- Makara Sankranti

 

ಮಕರಸಂಕ್ರಾಂತಿ -- Makara Sankranti

 

                              Makara Sankranti

 

ಭೂಲೋಕದ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ದೇವರು ಎಂದರೆ ಸೂರ್ಯ ಭಗವಾನ್. ಈತನನ್ನು ಜಾತಿ, ಮತ ಭೇದವಿಲ್ಲದೆ ಪ್ರಪಂಚದ ಎಲ್ಲ ಜನರು ಆರಾಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಸೂರ್ಯ ನಮಗೆ ಬೆಳಕು ನೀಡುವುದಲ್ಲದೆ ಬದುಕನ್ನು ನೀಡುವನು ಹಾಗೂ ಈ ಜಗತ್ತಿನ ಅಂಧಕಾರವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುವನು. ಈತನು ಜ್ಞಾನದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಭಾಸ್ಕರ ಇಲ್ಲದೆ ಇದ್ದರೆ ಜಗತ್ತಿನ ಸಕಲ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ನಿಂತು ಹೋಗುತ್ತದೆ.

ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ (ಸಂವತ್ಸರ) 12 ಮಾಸಗಳು ಅವುಗಳನ್ನು ಎರಡು ಭಾಗ ಮಾಡಿರುವರು. ಉತ್ತರಾಯಣ ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣಾಯನ. ಸೂರ್ಯ ಗ್ರಹವು ಒಂದು ರಾಶಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ರಾಶಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡುವ ದಿನವನ್ನು ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಸೂರ್ಯ ಗ್ರಹವು ಒಂದು ರಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಇರುತ್ತಾನೆ. ಸೂರ್ಯ, ಧನಸ್ಸು ರಾಶಿಯಿಂದ ಮಕರ ರಾಶಿಗೆ ಸೇರುವ ಸಮಯವನ್ನು ಮಕರ ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಜನವರಿ 14 ಅಥವಾ 15ರಂದು ಮಕರ ರಾಶಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ ಹಾಗೂ ಆನಂತರ ಆತನ ಪಥವು ಉತ್ತರಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಚಲಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬೆಳಕು ಹೆಚ್ಚು ಇರುತ್ತದೆ. 6 ತಿಂಗಳು ಕಾಲ ಉತ್ತರಾಯಣ ನಂತರ ಅಂದರೆ ಜೂನ್ 15ರ ನಂತರ ದಕ್ಷಿಣಾಯನ ಪ್ರಾರಂಭ ಆಗುತ್ತದೆ.

ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ ಉತ್ತರಾಯಣದಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಗದ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬಿಕೆಯಿದೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸತ್ತವರು ನೇರವಾಗಿ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯೂ ಇದೆ. ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಗೀತೆಯಲ್ಲಿ ಆಯಣದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರಾಯಣ ಅತಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಎಂದು ಹೇಳಿರುವನು. ಭೀಷ್ಮ ಪಿತಾಮಹನು ಬಾಣಗಳ ಮಂಚದ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿ ಯಮ ಯಾತನೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ದಕ್ಷಿಣಾಯನದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲು ಒಪ್ಪದೆ ಉತ್ತರಾಯಣದ ಪುಣ್ಯಕಾಲದ ಅಷ್ಟಮಿ ದಿನ ಸಾವನ್ನು ಬರ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.

ಕೃತಯುಗದಲ್ಲಿ ಶಿವ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿಯರು ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದು ಈ ಉತ್ತರಾಯಣದಲ್ಲಿ, ಬ್ರಹ್ಮ ದೇವನು ಈ ಜಗತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದು ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಗೌತಮರು ಶಾಪ ವಿಮೋಚನೆ ಮಾಡಿದ್ದು, ನಾರಾಯಣನು ವರಹಾ ಅವತಾರದಿಂದ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಪಾದ ಸ್ಪರ್ಶ ಮಾಡಿದ್ದು, ಸಮುದ್ರ ಮಂಥನದಲ್ಲಿ ಮಹಾಲಕ್ಷ್ಮಿ ಅವತರಿಸಿದ್ದು ಹಾಗೂ ಋಷಿ ಮುನಿಗಳು ತಪಸ್ಸಿಗೆ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಸಹ ಈ ಉತ್ತರಾಯಣದಲ್ಲಿ. ಈ ಎಲ್ಲ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ ವಿವಾಹ, ನಾಮಕರಣ, ಗೃಹಪ್ರವೇಶಗಳಂತಹ ಶುಭ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಉತ್ತರಾಯಣದಲ್ಲಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.

                                                                      Yellu & Bella

 

ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಹಬ್ಬ

ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಹಬ್ಬವನ್ನು ಎಳ್ಳು-ಬೆಲ್ಲದ ಹಬ್ಬ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ರೈತರು ತಾವು ಬೆಳೆದ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ರಾಶಿ ರಾಶಿಯಾಗಿ ಹಾಕಿ ಅದಕ್ಕೆ ಪೂಜೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಸುಗ್ಗಿಯ ಹಬ್ಬ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.

ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿದಾಗ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಚಳಿ ಹೆಚ್ಚು ಇರುತ್ತದೆ. ಎಳ್ಳು ಸೇವನೆಯಿಂದ ದೇಹದ ಉಷ್ಣತೆ ಹೆಚ್ಚು ಆಗುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಚರ್ಮದ ಕಾಂತಿಯೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಈ ಹಬ್ಬವು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಆಚರಣೆಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಜನಪದ ಗೀತೆಯಲ್ಲೂ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿದೆ. ಶಿವ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿಯರು ಲೋಕ ಸಂಚಾರ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಾರಂತೆ. ಈ ಸಂಕ್ರಮಣದ ಕಾಲದ ಗೋಧೂಳಿ ಲಗ್ನಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಈ ಭೂಲೋಕದಲ್ಲಿರುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಈ ಪುಣ್ಯ ದಿನದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಶಾಪ ವಿಮೋಚನೆ ಉಂಟಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಸೇನ.

ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಸಂಕ್ರಾಂತಿಯ ಹಬ್ಬದ ದಿನ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ರೈತರು ಆ ದಿನ ಎತ್ತುಗಳಿಗೆ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಕಿಚ್ಚು ಹಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ. 

ಏನೇ ವೈಮನಸ್ಸು ಇದ್ದರೂ ಮರೆತು ಒಂದಾಗಿ ಬಾಳೋಣವೆಂದು ಶಪಥ ತೊಟ್ಟು ಹೊಸ ಪಥದಲ್ಲಿ ಸಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಮುನ್ನುಡಿ ಇಡುವ ಹಬ್ಬ ಸಂಕ್ರಾಂತಿ. ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಭಗವಾನ್ ಸೂರ್ಯದೇವೇ ರಾಶಿಗತಿಯನ್ನು ಬದಲಿಸಿ ಜನಜೀವನ ರೀತಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸುವ ಶುಭಗಳಿಗೆ.ಇದರಿಂದ ಹಗಲು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕತ್ತಲಿನ ಸಮಯ ಕಡಿಮೆ. ಕಾಡುವ ಹೇಮಂತ ಶಿಶಿರವ ಹಿಂದಿಕ್ಕಲು ಪ್ರಬಲವಾಗುತ್ತ ವಸುಂಧರೆಗೆ ಪ್ರಿಯನಾದ ಚೈತ್ರನನ್ನು ಕರೆತರಲು ಉದ್ಯುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ ಸೂರ್ಯ. ಕೊಯ್ಲಿಗೆ ಸಿದ್ಧವಾದ ಪೈರಿನ ಕೆಲವು ತೆನೆಗಳನ್ನು ಸಾಂಕೇತಿಕವಾಗಿ ಕೊಯ್ದು ತಂದು ಕೆಲವು ಕಾಳುಗಳನ್ನು ಹಾಕಿ ಪಾಯಸ ಮಾಡಿದರೆ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಮುನ್ನ ಧಾನ್ಯ ಪೂಜೆ ನಡೆದಂತೆ ಎನ್ನುವ ನಂಬಿಕೆ.

 

ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಸಂಪತ್ತು ವಿಶೇಷಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ನಮ್ಮ ಬದುಕನ್ನು ಸೂಕ್ತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ತಿದ್ದಿಕೊಳ್ಳುವುದೇ ಹಬ್ಬಗಳ ಪರಮಾರ್ಥ.ಮಕರ ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಸೌರಮಾನದ ಹಬ್ಬ. ಧಾರ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವದ ಉತ್ತರಾಯಣ ಪ್ರಾರಂಭ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯವಾದ ಕಾಲ. ಮಂಗಳ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಪ್ರಶಸ್ತ. ಪವಿತ್ರ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಅತಿ ಪುಣ್ಯಕರ. ಮುಂದಿನ ಆರು ಮಾಸಗಳು ಸ್ವರ್ಗದ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದಿರುವುದೆಂಬ ಅಮೋಘ ನಂಬಿಕೆ. ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೇಹತ್ಯಾಗ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ಮೋಕ್ಷಪ್ರಾಪ್ತಿ ಎನ್ನುವ ಅಚಲ ವಿಶ್ವಾಸ ಹಲವರದು. ದೈಹಿಕ ದೋಷಗಳೊಡನೆ ಮಾನಸಿಕ ದೋಷ ನಿವಾರಿಸುವ ಪರ್ವಸಮಯ. ರೈತರಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ ದಿನ, ಗೋವುಗಳನ್ನು ಸಿಂಗರಿಸಿ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೊಂಬುಗಳು ದಕ್ಷಿಣಾಯನ ಮತ್ತು ಉತ್ತರಾಯಣಗಳ ಸಂಕೇತ. ಅಯನ ದೇವತೆಗಳ ವಾಸಸ್ಥಾನ. ಅವೆರಡರ ಸಂಧಿ ಕಾಲದ ಸೂಚನೆಯ ಪ್ರತೀಕ.

 

                                                           Sweet Huggi or Pongal

  

ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಸುಗ್ಗಿ ಹಬ್ಬ. ಸೂರ್ಯನ ಪಥ ಬದಲಾವಣೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ. ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಮೈಮುರಿದು ದುಡಿದ ರೈತನ ಮೊಗದಲ್ಲಿ ಮಂದಹಾಸ ಮೂಡುವ ಸಡಗರದ ಸಂದರ್ಭ. ಆದರೆ ಹಿಂದಿನಂತೆ ಸಂಭ್ರಮದ ಬದಲಾಗಿ ಇಳಿಮುಖವಾಗಿರುವ ಇಳುವರಿ ವಿಷಾದ ಉಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಅತಿವೃಷ್ಠಿ ಅನಾವೃಷ್ಠಿ ಒಂದು ಕಾರಣವಾದರೆ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಕೃಷಿಯೇತರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲು ಸರ್ಕಾರಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಆಸಕ್ತಿ ವಹಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಸವಕಲಾಗುತ್ತಿದೆ ; ಅರ್ಥಹೀನವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮಕರ ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ದಿನದಿಂದ ಉತ್ತರಾಯಣವು ಆರಂಭವಾಗುವುದರಿಂದ ದಕ್ಷಿಣಾಯಣದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ವಿಸರ್ಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಶರೀರದ ಉಷ್ಣದ ಕೊರತೆಯನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ಉಷ್ಣ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದುದರಿಂದ ಎಳ್ಳು ಸೇವಿಸೆಂದು ಹಿರಿಯರು ಹೇಳಿದರು. ವೈದ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಶಾಸ್ತ್ರ ಪ್ರಕಾರ ಚರ್ಮ, ನೇತ್ರ ಮತ್ತು ಎಲುಬು ಇವುಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಮತ್ತು ಇವುಗಳು ಸರಿಯಾದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವುದಕ್ಕೆ "ಎ" ಮತ್ತು "ಬಿ" ಅನ್ನಾಂಗಗಳು ಅತ್ಯವಶ್ಯಕ. ತೈಲ ಧಾನ್ಯವಾದ ಎಳ್ಳಿನಲ್ಲಿ ಈ ಅನ್ನಾಂಗಗಳು ಬೇಜಾನ್ ಇವೆ.

ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಳ್ಳನ್ನು ಅಶುಭ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ವಾಡಿಕೆಯಿದೆ. ಆರೋಗ್ಯ ದೃಷ್ಠಿಯಿಂದಲೂ ಇದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಕೂಡದು. ನಾವು ಸೇವನೆ ಮಾಡುವ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ತಿಂಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ತಯಾರು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. "ತಿಲ"ದಿಂದ "ತೈಲ" ಅಡಿಗೆಗೆ, ದೇವರ ದೀಪಕ್ಕೆ ಬಳಸುವುದುತ್ತಮವೆಂದರು. ನವಗ್ರಹಗಳಿಗೆ ಹೇಳಿದ ನವಧಾನ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಳ್ಳು ಒಂದು. ಶನಿಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಹೇಳಿರುವುದು ಎಳ್ಳು. ನವಧಾನ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಳ್ಳು ಮಾತ್ರ ತೈಲ ಧಾನ್ಯ. ಉಳಿದ ಎಂಟು ಧಾನ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುವೂ ತೈಲ ಧಾನ್ಯಗಳಲ್ಲ. ಕೇವಲ ಎಳ್ಳನ್ನು ತಿಂದರೆ ದೇಹದ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳ್ಳೆಯದಲ್ಲ. ಪಿತ್ತ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.

ಆದ್ದರಿಂದ ಪಿತ್ತಹರವಾದ ಬೆಲ್ಲವನ್ನು ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೆ ಶರೀರದಲ್ಲಿ ಕೊರತೆ ಉಂಟಾಗಿರುವ ಕೊಬ್ಬಿನ ಅಂಶವು ಸರಿದೂಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಬೆಲ್ಲವೂ ಪಿತ್ತಗುಣವುಳ್ಳದ್ದಾದರೂ ಎಳ್ಳಿನ ಜೊತೆ ಸೇರಿದಾಗ ಪಿತ್ತ ಶಮನವಾಗಿ ಸ್ಥಿಮಿತಕ್ಕೆ ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತದೆ. "ಉಷ್ಣೇನ ಉಷ್ಣಂ ಶೀತಲಂ" ಎನ್ನುವಂತೆ ಪಿತ್ತವನ್ನು ಪಿತ್ತದಿಂದ ನಾಶ ಮಾಡುವುದೇ ಎಳ್ಳು ಬೆಲ್ಲ. ಹಸಿ ಎಳ್ಳಿನಲ್ಲಿರುವ ದೋಷಗಳನ್ನು ನಿವಾರಣೆ ಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಹುರಿದ ಎಳ್ಳನ್ನು ಸೇವಿಸಬೇಕು. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ರುಚಿಗೋಸ್ಕರ ಮತ್ತು ಕೊಬ್ಬಿನ ಅಂಶವಿರುವ ಕಡಲೆಕಾಯಿ ಬೀಜ, ಕೊಬ್ಬರಿ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಬೆರೆಸಿ ತಿನ್ನುವಂತೆ ಏರ್ಪಾಡು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಆಗಲಿ ಎಳ್ಳು ಬೆಲ್ಲದ ಹಬ್ಬ.

 

                                                                        another Pic

“ಮಕರ ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಹೊಸ ಆಶೆಗಳ ಸಂಕೇತ.”

1. “ಈ ಹಬ್ಬ ಕೃತಜ್ಞತೆಯ ಮಹತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.”

2. “ಸೂರ್ಯನಂತೆ ನಿಮ್ಮ ಜೀವನ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಲಿ.”

3. “ಮಕರ ಸಂಕ್ರಾಂತಿ ಸಂತೋಷದ ಹಬ್ಬ.”

4. “ಹೊಸ ಆರಂಭಗಳ ಹಬ್ಬ.”

ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣಾರ್ಪಣಮಸ್ತು.

---------- Hari Om ---------

 

Food at Indian Railway Station’s

 

Food at Indian Railway Station’s

ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಆಹಾರ

Specialty Food at Indian Railway Station’s

ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಆಹಾರ

 

                                                         IRCTC Thali

 

                                                           IRCTC Food

 

                                                       IRCTC Food at Glance

 

                                                                      Jain Thali

 

                                                                      Aloo Dum

 

Some Stations on Indian Railways are Famous for the Regional Specialty Food items are available there. Below Follows a List and Some of them are Divided in 5 Blocks.

NORTH INDIA -- Railway Junction’s / Station’s

1) Mathura Jn -- Peda (Kesar) & Malai Dishes

2) New Delhi - Aloo Chat (Tangy Potato Snack) & Chole Bature & Kesar Milk

3) Amritsar - Lassi, Aloo Paratha & Amritsari Kulcha & Kada Prasad from Semolina

4) Varanasi - Seasonal Amrud Fruit (Guava) & Bati Choka & Dahi Bhade

5) Gorakhpur - Rabdi (a sweet made of milk and sugar)

6) Guwahati - Lal Chai (Assam blend Tea)

7) Lucknow - Shahi Biryani & Sadella Laddu

8) MughalSarai -- Rumali Roti & Aloo bajji & Puri Sabji

9) Bareilly -- Moong dhall Pakodi

10) Agra - Petha (Candied Pumpkin)

11) Jallandhar -- Choley Bature

12) Kharagpur Jn -- Dum Aloo & Aloo Tikki

13) Sitapur – Laddu Sweet’s

14) Bilaspur -- Samosa

15) Old Delhi -- Bread Pakoda

16) Allahabad - Motichur Ladoo’s & Guava Fruit’s

17) Ambala - Aloo Paratha & Channa Kulcha & Masala Milk

18) Dehradun - Salted Cucumber

19) Patna – Litti Choka & Jelebi sweet

20) Tundla Jn -- Aloo Tikki

21) Varanasi -- Rabri (Sweet Dish) & Lassi

22) Ludhiana -- Badam Milk

23) Bhatinda -- Aloo Paratha’s with Sweet Curd & Pudina chutneys

24) Panipat -- Bread Pakoras

25) Naseerabad Cantt -- Kachorie’s

26) Dudhnoi station -- Saulor pitha - a Rice Dish

27) Jemshedpur Tatanagar – Fish Curry

28) Faridabad – Aloo Puri

 

 

                                                                      Aloo Tikki

 

                                                                     

                                                            Aloo Tikki in Mumbai

 

                                                                           Pakora's

 

                                                                             Chole Bature

 

                                                                     Pav Bhaji

  

SOUTH INDIA -- Railway Junction’s / Station’s

1) Bangalore - Vada Sambar, Fresh Fruit juice’s & Masala Dosa

2) Haveri – Jolada Rotti & Savanur Khara

3) Hubli - Curd Rice (Yogurt Rice) with onions, chilly pepper’s & pickle’s)

4) Mysore - Dosa & Mysore Pak Sweet

5) Tiruchirapalli - Bondas in several variations & IdiYappam’s

6) Hyderabad - Chicken biryani

7) Calicut (Kozhikode) - Dal Vada & Halwa and Banana chip’s

8) Quilon – Rasam with Rice

9) Mangalore - Egg Biryani

10) Ernakulam - Fried Yellow Banana’s

11) Guntakal - Mango Jelly

12) Chennai Central - Idli, Dosa's , Murukku & Rava Dosa

13) Rameshwaram - IdiAppam (Rice Noodle’s)

14) Karajgi - Hot Idli and Vadas

15) Trivandram -- Appam with Coconut Milk

16) Guntakkal -- Utappam & Pongal & Mango Jelly

17) Dharmavaram -- Dal Vada & Masala Vada & Idli

18) Madurai - Uthappam (Spicy Lentil/Rice pancake),Veg Meal’s

19) Vasco-da-gama - Fish curry/Veg cutlet’s

20) Tirupati - Ladoos, Rice Sevai

21) Londa - Jackfruit

22) Coimbatore - Sambar-Rice, Tamarind-Rice & Lemon-Rice

23) Thanjavur - Salted Cashewnut’s

24) Maddur - Maddur-Vade

25) Dharwad -- Peda

26) Gudur - Lemons & Lemon Rice

27) Panruti - Jackfruit & Halwa

28) Virudunagar - Poli (a thick sweet flat bread)

29) Sankarankoil - Long Banana’s , Chicken biryani

30) Srivilliputtur - Paal kova (a soft milk-based sweet)

31) Manapparai – Murukku

32) Kalluru ( Guntakal ) -- Hot Idli’s & chutney’s

33) Nalwar -- Bhel Missal & Cucumber Mix

34) Katpadi -- Curd Rice

35) Warrangal -- Medu Vada

36) Belagavi -- Kunda Sweet

37) Gokak -- Karadantu Sweet

38) Davanagere -- Benne Masala Dosa

39) Chinna Ganjam - Cashewnut’s

40) Sankari durg -- Hot Jelebis & Benne Muruku

41) Cochin station -- Pazam puri

42) Erode junction -- Curd Rice & Kalan Roast

43) Tiruppur station -- Sambar Rice

44) Karur Junction -- Tamrind Rice

45) Savanuru – Masala Khara Mix

46) Tirunelveli – Wheat Halwa

47) Kumbakonam – Medu Vada & Degree Coffee

48) GunturJunction -- Bread Omlette

49) Nadikudi – Pesarattu Dosa & Meal’s

50) Chikkodi Road JN– Rava Sajjige

 

 

                                                            Bangalore Masala Dosa

 

                                                                       Ven Pongal 

 

                                                               Kozhikode Halwa

 

CENTRAL INDIA -- Railway Junction’s / Station’s

1) Nagpur - Bhujia, Saoji Curries, Misal Pav & Bhujia & Orange’s

2) Indore - Farsan & Gutte ki kis & Dahi Bada

3) Ranchi - Puri bhaji

4) Gwalior - Boiled chickpea’s with Chilly pepper’s

5) Ratlam -- Poha & Hot Jalebi

6) Jhansi -- Aloo Puri & Channa Batura

7) Itarsi -- Channa Batura & Omlette

8) Nanded -- Bhakri & Puran Poli

9) Bhopal -- Kulfi & Chole Bature & Tea

10) Balharshah -- Egg Omlette & Lassi

11) Orai station -- Salted Kachori with Gulab jamoon

12) Ujjain – Poha & Jalebis

13) Jabalpur – Khoya Jalebis & Onion Pakora’s

14) Raipur – Chila & Muthia & Tilgur Sweet

15) Amravati – Sambar Vada & Khawa Poli Sweet

16) Budwani – Dal Bafla

17) Betul – Papdi chat , Sabudhana Khichadi with Poha

18) Hoshangabad – Bhutte ki kees & Dal Bhati

19) Raigarh – Faraa ( Steamed Rice Dumpling’s ) Chana Dal Cake’s

20) Vidhisha – Samosa & Tilgur Sweet

21) Aurangabad – Mawa Jalebi, Pav Bhaji & Biryani’s

22) Jalgaon – Jhunuka Bhakri, Bread Vada, Moong Pakoda & Banana’s

23) Akola – Pani Puri, Pav Bhaji, Pav Vada & Poha

 

                                                                          Poha

 

                                                                          Samosa

 

                                                                    Aurangabad Food

 

                                                            Aurangabad Aloo Tikkiya

 

WESTERN INDIA -- Railway Junction’s / Station’s

1) Pune - Misal & Patties & Vadapav

2) Karjat & Vangoan – Batata vada / Vada pav (Potato snack)

3) Lonavala - Chocolate Fudge / Cashew nut Chikki (Cashew nut brittle candy)

4) Neral - Seasonal Jambhool fruit

5) Khandala - Seasonal Jamoon fruit (Plums)

6) Solapur - Kunda (Sweet Barfi) & Pav Bhaji

7) Kolhapur - Sugarcane juice

8) Miraj - Rasam and Rice

9) Jaipur - Dal bati Churma & Onion Kachori

10) Gandhidham - Dabeli

11) Anand -- Flavored Milk

12) Ajmer -- Kadi Kachori & Mewa (Mix Fruits)

13) Ahmedabad - Vadilal ice-cream

14) Surat - Undhyo (Mixed Vegetable’s) & Vada Pav & MoongFali

15) Chittorgarh -- Onion & Potato Pakoda

16) Surendranagar -- Camel's Milk Tea

17) Ratnagiri - Mangoes, Dried jackfruit

18) Daund - Peanut’s & Veg Biryani

19) Anand - Gota (Fenugreek fritters), Flavored Milks & Butter

20) Khambalia Junction – Potato/ Onion/ Chili Fritters

21) Dwaraka - Milk Pedha’s

22) Viramgam - Fafda (Ganthiya), & Poori + Alu-Bhaji

23) Pendra Road - Samosas

24) Abu Road -- Rabri (Sweet dish)

25) Jodhpur -- Mirch Bajji

26) Manikpur - Cream

27) Bharuch - Roasted Peanut’s

28) Mumbai – Vada Pav & Misal Pav & Biryani

29) Madgoan -- Roasted Cashew Nuts & Garlic Bread

30) Panjim -- Cashew Nuts-Roasted & Grilled Sandwich

31) Baroda -- Chuda & Mixure’s

32) Nasirbad Station -- Kachura - 10 times bigger than Kachori

33) Sawai Madhopur Station -- Moongodi dish

34) Sadile Station -- Laddu's

35) Igatpuri -- Hot Samosa with Tomato Chutney

36) Aurangabad – Aloo Tikki

37) Kurudwadi – Biryani’s – all types

38) Wadi Bunder – Omlet Pav

39) Udaipur – Ghewar, Kher Sangri, Mawa Kachori & Moong Dall Halwa

40) Jodhpur – Rabdi Malpau . Mirchi Bajji, & Malai Ghewar

41) Satara – Fafda, Batata Vada’s & Sheera Sweet

42) Palghar – Kathiyavadi Dishe’s & Kolambi Vada & Sea Food’s

43) Sangli – Bhadang ( Rice Dish ),Bhakri Jhunka & Khara Boondi

44) Buldana – Savory Namkeen’s, Masala Boondi & Sapota Fruit

 

                                                                Kadi Kachori

 

                                                               Vegetable Puff

 

                                                                   Paneer Dish

 

 

EASTERN INDIA -- Railway Junction’s / Station’s

1) Howrah - Sandesh Sweet & Jhaal Muri & Rasgolla & Mongini’s Roll’s

2) Puri – Halwah & Khaja Sweet

3) Bhubaneshwar - Dal and Rice

4) Vijayawada - Mango Jelly & Fruit juice’s & Dal Vada & Idli

5) Rajahmundry - Bananas

6) Calcutta --Sweet Curd, Luchis, Rasgolla’s & Lime Tea

7) Siliguri – Spicy Memo’s & Noodle’s Soup

8) Asansol -- Veg Pattie’s

9) Kumarghat station -- Bolied Maize with Masala Coated

10) Guwahati – Lal Chai

11) New JalPaiguri – Momos & Thukpa

12) Sealdah – Kati Rolls & Misty Doi

13) Jemshedpur – Fish Curry

14) Kharagpur – Aloo Dum

15) Darjeeling – Tea , Rice Bread ( Sel Roti ) & Spicy Memo’s

16) Balasore – Chhena Gaja , Kheer & Bara Aloo Dum

17) Murshidabad – Chhana Bora sweet & Kheere ki Kachori

18) Birbhum – Aloo Posto ( Potato with Poppyseed’s Paste ) & Satamooli Murabba

19) Sambalpur – Sarsatia Sweet

20) Dinajpur – Chom chom & Mugdal papar

21) Aizawl – Bai Stew ,Sanpiau ( Rice Porridge ) & Koat Pitha Sweet

22) Shillong – Pukhien Sweet & Dal Roti 

 

                                                                         Camel Tea

 

                                                            Paneer Veg Kolhapuri

 

                                                            Moong Dall ki Pakoda

 

Don't Miss the Specialty Foods at Different Railway Stations when you are Traveling on Indian 

Railways across vast India and it's often Astonishingly Very Good.

You need to get it Packed or Eat there itself depending upon the Train Halting Time.

Forget about total Hygienic conditions but insist for Fresh and Hot Served well and good.

Enjoy it.

 

--------- Hari Om ---------